प्रतिनिधि सभा निर्वाचनको मौन अवधि शुरू हुनुअघि रूपन्देही–३ मा चुनावी माहोल उत्कर्षमा पुगेको छ । उम्मेदवारहरू अन्तिम समयसम्म मतदाताको घरदैलोमा पुगेर विश्वास जित्ने प्रयासमा छन् भने मतदाता पनि यसपटक भावनाभन्दा काम र अनुभवको आधारमा निर्णय गर्ने मनस्थितिमा देखिएका छन् । मतदान मिति नजिकिँदै जाँदा यहाँको चुनावी बहस ‘नयाँ अनुहार कि परीक्षण भइसकेको नेतृत्व’ भन्ने प्रश्न वरिपरि केन्द्रित हुँदै गएको छ ।
यस बहसको केन्द्रमा छन् नेकपा (एमाले)का उम्मेदवार बासुदेव घिमिरे । नयाँ अनुहार, पेशागत पहिचान र राजनीतिक विरासत बोकेका अन्य प्रतिस्पर्धी मैदानमा उत्रिए पनि मतदातामाझ घिमिरेको विगतको कार्यसम्पादन नै प्रमुख चर्चा बनेको छ । संगठनात्मक मजबुती, स्थानीय तहदेखि संघीय संसद्सम्मको अनुभव र निरन्तर जनसम्पर्कका कारण उनको चुनावी अभियानले गति लिएको स्थानीयहरू बताउँछन् ।
रूपन्देही–३ मा राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका डा. लेखजंग थापा, राप्रपाका गौरव बोहोरा, नेपाली कांग्रेसका सुशील गुरुङसहित ३४ जना उम्मेदवार चुनावी प्रतिस्पर्धामा छन् । डा. थापाले चिकित्सकको पेशागत अनुभवलाई चुनावी एजेन्डा बनाएका छन् भने बोहोरा पारिवारिक राजनीतिक विरासतको निरन्तरतासहित मैदानमा छन् । कांग्रेस उम्मेदवार गुरुङले पार्टीको नयाँ रूपान्तरणको सन्देशसहित मत मागिरहेका छन् । तर मतदाताबीच भने अनुभव र कार्यसम्पादनको तुलना प्रमुख विषय बनेको देखिन्छ ।
तिलोत्तमा नगरपालिकासँग प्रत्यक्ष जोडिएको यस क्षेत्रमा घिमिरे पुरानै परिचित नाम हुन् । नगर प्रमुखका रूपमा उनले नेतृत्व सम्हालेको समयलाई धेरै मतदाताले अहिले पनि स्मरण गर्ने गर्छन् । पूर्वाधार विकास, सडक स्तरोन्नति, सरसफाइ अभियान, शिक्षा तथा स्वास्थ्य क्षेत्रमा गरिएको सुधारका कारण तिलोत्तमाको विकास मोडल अन्य स्थानीय तहका लागि उदाहरण बनेको स्थानीयको भनाइ छ ।
तिलोत्तमा–१३ का किराना व्यवसायी विवेक चौधरी भन्छन्, “नयाँ उम्मेदवारले धेरै कुरा भन्न सक्छन्, तर काम गरेर देखाइसकेको व्यक्ति घिमिरे नै हुन् । परीक्षण भइसकेको नेतृत्व भएकाले विश्वास गर्न सजिलो हुन्छ ।” चौधरीजस्ता मतदाता यहाँ थुप्रै भेटिन्छन्, जसले विगतको कामलाई नै भविष्यको आधार मानिरहेका छन् ।
घिमिरे संघीय सांसद रहँदा संसद्मा क्षेत्रका मुद्दा निरन्तर उठाएको, विकास आयोजनाका लागि बजेट विनियोजनमा पहल गरेको र स्थानीय आवश्यकतालाई राष्ट्रिय स्तरमा पुर्याउने काम गरेको स्थानीयहरूको बुझाइ छ । शुद्धोदन गाउँपालिका–५ का मानबहादुर थारू भन्छन्, “आश्वासन त सबैले दिन्छन्, तर योजना बनाएर कार्यान्वयन गर्ने अनुभव सबैसँग हुँदैन । घिमिरेसँग त्यो अनुभव छ ।”
घरदैलो अभियानका क्रममा देखिएको जनसहभागिता पनि चुनावी संकेतका रूपमा हेरिएको छ । विभिन्न टोलमा आयोजित भेटघाट कार्यक्रममा देखिएको भीड र सक्रियता एमालेको संगठनात्मक संरचना अझै बलियो रहेको संकेत भएको स्थानीय राजनीतिक विश्लेषकहरूको टिप्पणी छ । टोलस्तरसम्म सक्रिय संगठन, पुराना कार्यकर्ता र पछिल्लो समय अन्य दलबाट आएका समर्थकले एमालेको आधार विस्तार भएको दाबी गरिएको छ ।
यस क्षेत्रको राजनीतिक समीकरण पनि रोचक छ । २०७९ सालको प्रतिनिधिसभा निर्वाचनमा समानुपातिक मतमा नेपाली कांग्रेस अघि भए पनि अहिले कांग्रेस आन्तरिक गुटबन्दीका कारण पूर्ण रूपमा एकजुट हुन नसकेको चर्चा स्थानीय तहमा सुनिन्छ । नयाँ राजनीतिक दलहरूको प्रभाव अन्य क्षेत्रजस्तो यहाँ बलियो देखिएको छैन । रास्वपा र राप्रपाको उपस्थिति रहे पनि मत आधार सीमित रहेको आकलन गरिएको छ ।
सिद्धार्थनगर–१० का एक युवा मतदाता भन्छन्, “यसपटक दलभन्दा उम्मेदवार हेर्ने माहोल छ । घरदैलोमा देखिएको सक्रियता र सहभागिता हेर्दा प्रतिस्पर्धा भए पनि एमाले केही अघि जस्तो लाग्छ ।” उनका अनुसार मतदाता अहिले भावनात्मक नाराभन्दा परिणाम देखाउने नेतृत्व खोजिरहेका छन् ।
घिमिरे स्वयं भने विगतको अनुभवलाई आगामी योजनासँग जोडेर मतदातामाझ पुगेका छन् । नगर प्रमुख हुँदा सुरु गरेका विकास योजनालाई संघीय स्तरबाट विस्तार गर्ने, पूर्वाधारसँगै रोजगारी र आर्थिक गतिविधि बढाउने तथा शिक्षा–स्वास्थ्य सेवामा गुणस्तर सुधार गर्ने प्रतिबद्धता उनले दोहोर्याउँदै आएका छन् ।
रूपन्देही–३ को चुनावी दृश्यले नेपाली राजनीतिमा देखिँदै गएको नयाँ प्रवृत्तिलाई पनि संकेत गर्छ—मतदाता अब केवल पार्टीको झण्डाभन्दा नेतृत्वको क्षमता, विगतको काम र भरोसालाई प्राथमिकता दिन थालेका छन् । यही कारण यहाँ ‘टेस्टेड लिडरशिप’ भन्ने शब्द चुनावी बहसको मुख्य आधार बनेको छ ।
यद्यपि चुनावी माहोल जति अनुमान र विश्लेषणले भरिए पनि अन्तिम निर्णय भने मतपेटिकाले नै गर्नेछ । मतदाताको विश्वास कसले जित्छ भन्ने उत्तर अब मतदानपछि मात्रै स्पष्ट हुनेछ ।
