इपिडिमियोलोजी तथा रोग नियन्त्रण महाशाखाको तथ्याङ्क अनुसार लुम्बिनी प्रदेशका १२ जिल्लामा आठ महिनाको अवधिमा २१९ जनामा डेंगु संक्रमण देखिएको छ । अन्य प्रदेशको तुलनामा लुम्बिनी प्रदेशमा यो संख्या कम हो ।

महाशाखाका अनुसार साउन २४ गते सम्म सवैभन्दा बढि कोशी प्रदेशमा डेंगुको संक्रमण छ ।

त्यहाँ ८ हजार ४२० जनामा डेंगु संक्रमण देखिएको छ । बागमती प्रदेशमा १ हजार ५४७, गण्डकीमा ४८१, सुदुरपश्चिममा ४०४ जनामा डेंगु संक्रमण देखिएको छ ।

त्यस्तै मधेश प्रदेशमा ५८ र कर्णाली प्रदेशमा जम्मा २८ जनामा डेंगु संक्रमण देखिएको महाशाखाले जनाएको छ ।

सवैभन्दा धेरै पाल्पामा ५३ जनामा संक्रमण पुष्टि भएको छ ।

रुपन्देहीमा ५०, बांकेमा २६, दाङमा ३३, अर्घाखांचीमा २०, बर्दियामा १७, कपिलबस्तुमा ८, गुल्मीमा ५ जनामा डेंगु पुष्टि भएको छ ।

यसैगरी रुकुम पुर्वमा ३, नवलपरासी पश्चिममा ३ तथा रोल्पा र प्युठानमा १÷१ जनामा डेंगु संक्रमण भएको तथ्याङक छ ।

लुम्बिनी प्रदेशस्थित स्वास्थ्य निर्देशनालयले लामखुट्टेबाट बच्नका लागि सधैँ झुल टांगेर मात्र सुत्न, खेतबारीमा काम गर्दा लामो बाहुला भएको लुगा लगाउन र घरको झ्याल ढोकामा जाली हाल्न अनुरोध गरेको छ ।

यस्तै, सम्भव भएसम्म लामखुट्टे भगाउने धुप वा मलमको प्रयोग गर्न, घरपालुवा पशुपन्छी व्यवस्थित ढंगले पाल्न र घर वरिपरि गमला, टायर वा कुनै पनि खुला भाडामा पानी जम्न नदिने आग्रह गरेको छ । प्रदेशका अधिकांश जिल्लामा संक्रमण देखिएको हो ।

केही जिल्लाहरुमा विरामी अस्पताल भर्ना भएका छन भने कतिपय घरमै उपचाररत छन । नेपालमा पहिलोपटक सन २००४ मा एक जनामा डेंगु देखिएको थियो । त्यसयता वर्सेनि संक्रमण बढ्दो छ ।

डेंगु एक प्रकारको ज्वरो हो । यो लामखुट्टेको टोकाइबाट सर्ने संक्रामक रोग हो । डेंगुको भाइरसद्वारा संक्रमित भएको एडिस एजिप्टाई जातको पोथी लामखुट्टेले यो रोग सार्दछ । यो रोग सार्ने लामखुट्टे ग्रामीण क्षेत्रभन्दा शहरी क्षेत्रमा बढी पाइने गर्दछ ।

यसले स–साना सफा पानी जमेको स्थानमा फुल पार्ने गर्दछ । खास गरी वर्षाको पानी जम्ने टीनका डब्बाहरू, रंगका खाली डब्बा, थोत्रो टायर, अलकत्रा वा मट्टितेलका खाली ड्रमहरू, फुलदानी, गमला, पानीका ट्ंयाकी आदिमा यस्ले फुल पार्दछ ।

सहरी क्षेत्रमा यस्ता वस्तुहरू पर्याप्त मात्रामा हुने भएकाले पनि यो लामखुट्टे सहरमा बढी देखिएको डा. नन्दु पाठकले बताए ।